De schepping

aarom niet gewoon beginnen bij het begin? Bij de schepping dus. Goed was die schepping, prachtig! We weten het zeker omdat God zelf het heeft gezegd. Zelfs veel beter dan alleen maar goed, meer dan alleen maar zinstrelende schoonheid, krachtiger dan alleen de weldadige uitwerking voor mensen. Er zit veel meer in dan wat je erin ziet. Er kan iets van gemaakt worden! De hof van Eden kan bewaakt, maar ook bewerkt worden (Genesis 2:15). Dat is cultuur: iets nog mooiers maken van de door God geschapen mooie natuur. Juist dat Adam en Eva, de mannelijke en de vrouwelijke mens, het beeld van God waren (Genesis 1:26v.) bepaalde hun unieke opdracht én gave: de afdruk van God in de rode aarde van de schepping achter te laten.
De zondeval heeft dit potentieel van de mens niet weggenomen; niets wijst daarop vanuit het oordeel dat God over de mens liet komen bij de vloek over de schepping. (Let wel: de aardbodem werd vervloekt, de mens nooit!) Het zwoegen, de dorens en distels en het zweet zijn bijverschijnselen, maar ze ontnemen geen mens het beelddrager-zijn van God, óók de onbekeerde mens niet.
In de mens als nieuwe schepping komt het beeld van God niet minder, maar juist méér tot uiting, want ‘u hebt de nieuwe mens aangedaan, die vernieuwd wordt tot kennis, maar het beeld van Hem die hem geschapen heeft’ (Kolossers 3:10).
Of we die nieuwe mens al volledig manifest terugvinden in Mozes, is maar de vraag: als oudtestamentische gelovige was hij nog steeds aan het zoeken naar wat pas veel later zou komen. Maar toch is hij, als belangrijkste figuur uit de oudtestamentische geschriften, een indrukwekkend voorbeeld van iemand die cultuur-scheppend bezig was. Als prins was hij de eerste veertig jaar van z’n leven bezig met de rijkdommen van Egypte, werd hij opgevoed in alle wijsheid van de Egyptenaren, en was machtig in woorden en werken (Handelingen 7:22), en de daarin verworven kennis paste hij toe als leider over het verloste volk.
Jezus, zonder enige twijfel de belangrijkste persoon van het Nieuwe Testament, leren wij voornamelijk kennen uit drie jaar van zijn bediening. Maar Hij begon als timmerman, en heeft vanaf zijn twaalfde zo’n kleine twee decennia met z’n handen het weerbarstige hout bewerkt dat de grondstof was in de werkplaats van Jozef. In feite is het heel indrukwekkend om de woorden van de Zoon over de relatie die Hij met de Vader had, terug te lezen vanuit de achtergrond van wat Hij had gedaan in het timmermansbedrijf

Wat Jezus, de timmerman, gedaan heeft, dat mogen wij ook doen als de nieuwe soort mensen.

Jozef & Zonen. ‘De Zoon kan niets doen van Zichzelf, tenzij Hij de Vader iets ziet doen... De Vader heeft de Zoon lief, en toont Hem alles wat Hijzelf doet...’ (Johannes 5:19v.).

De vleeswording

Wat Jezus, de timmerman, gedaan heeft, dat mogen wij ook doen als de nieuwe soort mensen, die Hem na zijn dood en opstanding en verheerlijking op aarde vertegenwoordigen. Met onze beide benen staan we in de modder van de aarde, met onze handen pakken we aan wat we vinden om te doen. Het is niet te min. De materie is van God. De schepping is prachtig. De mens gaat naar zijn werk, tot de avond toe (Psalm 104:23), om er iets nóg mooiers van te maken.
Vergeten we nu niet de zondeval? Nee, die vergeten we niet. De mens is sinds de zondeval dwars door Gods paradijs heen gelopen, als een olifant door de porceleinkast, maar hij heeft niet de structuur van het geschapene kapot kunnen maken, alleen de gerichtheid. Mensen hebben zich van God afgekeerd en zijn andere goden gaan dienen, afgoden. Maar als ze zich bekeren, kunnen ze de levende, ware God weer gaan dienen, óók in hun gewone werk.

Het kruis

Gehangen aan één concreet kruis op Golgotha is onze Heer Jezus gestorven, en heeft ons voor altijd verlost van de macht van de zonde, de dood, Satan. De zware slagschaduw van dat kruis valt over deze wereld. Het kruis is letterlijk een doodlopende weg, het einde van de allerbeste én allerslechtste pogingen van mensen om iets van Gods schepping te maken.
Wij kunnen

Het cultuur-maken dat God verheugt, komt voort uit de gerichtheid van ons hele wezen op Hem.

de wereld niet veranderen. O nee? Maar ieder stukje werk is toch verandering, op een kleine schaal? Alles wat uit onze handen komt, heeft toch verandering ondergaan? Jawel, maar al ons handwerk is ook stukwerk: gebroken en gebarsten. Een schat in aarden vaten. Wij mogen bouwen aan datzelfde koninkrijk dat onze Heer eens in volmaaktheid in deze wereld zal oprichten, en mensen zullen het kunnen zien: kijk! Een stukje van Gods rijk! Maar er is geen plaats voor cultuuroptimisme in de zin van: wij gaan de klus wel even klaren. Het kruis van de Heer Jezus betekent dat daar voor altijd een streep door komt te staan (Galaten 6:14).
De diepe gebrokenheid van de wereld leert ons dat we in een tussenperiode leven. Niet een passieve tussenperiode, zoals stille zaterdag, maar een tijd waarin wij nog niet alle dingen aan de Mensenzoon onderworpen zien – toch zien wij wel Jezus, met heerlijkheid en eer gekroond (Hebreeën 2:8v.)! Het cultuur-maken dat God verheugt, komt voort uit de gerichtheid van ons hele wezen op Hem.

De opstanding

Tegenover de gebrokenheid van de wereld staat Gods fantastische belofte. Er is wél reden tot geweldig optimisme, sinds de opstandingsdag. Jezus is opgestaan! In 1 Korintiërs 15 gaat het niet allereerst om de troost die dat heilsfeit brengt voor mensen die hun geliefden ten grave moeten dragen. Aan het slot (vs.58) worden wij allemaal weer met onze beide benen op de grond gezet, te midden van ons dagelijks werk. Let erop dat Paulus niet alleen degenen aanspreekt die bezig zijn met ‘het werk des Heren’, maar ons allemaal. Ons dagelijkse werk is het werk van de opgestane Heer. Zijn opstandingskracht sterkt onze handen, want we weten dat onze arbeid niet vergeefs is in de Heer.
Wat maakt het verschil? Het kader van het leven wordt anders. De Britse theoloog N.T. Wright heeft erop gewezen hoe Christus juist in zijn opstanding op een indrukwekkende manier cultuur heeft geschapen, door een verandering in het werkritme. Vanaf dat moment was de sabbat niet meer in tel, maar was de enige echte speciale dag de opstandingsdag, de eerste dag van de week (Johannes 20:19; Handelingen 20:7), ‘de dag van de Heer’ (Openbaring 1:10), dominica, dimanche. Overal waar het christendom kwam, werd de eerste dag van de week gevierd in plaats van de sabbat. Het hele leef- en werkritme was eens en voor al veranderd.

Pinksteren

Wel eens nagedacht over de Geest als Iemand die niet alleen de gaven in de gemeente toedeelt, maar die ook jouw talenten voor je dagelijkse werk kenbaar maakt en stimuleert, die je daarin wil coachen? Een gaventest is uiteraard een optie als je wilt weten hoe je in de gemeente functioneert, en een beroepentest voor als je een andere baan zoekt. Maar het gaat erover wie je ten diepste bént, en wat je in de maatschappij en voor andere mensen kunt betekenen. Dacht je dat de Heilige Geest daar niet over gaat? Natuurlijk wel! Daarin specialiseert Hij Zich juist graag, opdat je in al je woord en werk de Heer kunt grootmaken. Hij weet ’t beste op welke manier je ‘cultuur’ kunt maken, hoe je uit de prachtige schepping van God nog veel mooiere dingen kunt maken.

De nieuwe hemel en de nieuwe aarde

Boekentip:
In het bovenstaande heb ik nauw aansluiting gezocht bij het recent verschenen boek van Andy Crouch, Culture Making: Recovering Our Creative Calling, Inter Varsity Press, Downers Grove Ill., 2008

Naam

Email

Voer je reactie hier in

Voeg reactie toe